NOS - algemeen

NOS Nieuws
NOS
  1. De bestuurlijke driehoek van Amsterdam heeft in de aanloop naar de anti-racismedemonstratie van 1 juni op de Dam een reeks fouten gemaakt. De driehoek van burgemeester, politie en Openbaar Ministerie heeft "voor, tijdens en onmiddellijk na de demonstratie niet als overlegorgaan gefunctioneerd", schrijven de onderzoekers die de gebeurtenissen in opdracht van burgemeester Halsema in kaart hebben gebracht.

    Op 1 juni kwamen na de dood van George Floyd in de VS niet zoals verwacht honderden maar duizenden mensen op de Dam bijeen om te protesteren tegen "anti-zwart politiegeweld in de VS en Europa".

    De bijeenkomst wekte verontwaardiging, omdat de deelnemers door de hoge opkomst geen anderhalve meter afstand konden houden en er ook niet gehandhaafd werd. De woede richtte zich vooral op burgemeester Halsema, omdat ze het protest had laten doorgaan en niet ingreep toen de opkomst veel hoger bleek dan gedacht.

    Verkeerde bronnen

    Uit het onderzoek komt naar voren dat de politie zich bij het inschatten van de opkomst op verkeerde bronnen heeft gebaseerd. Zo is de invloed van influencers die op sociale media actief zijn, onderschat. Ook de berichtgeving in traditionele media als radio, kranten en televisie lijkt niet te zijn meegenomen.

    Toen in de loop van de middag vele duizenden demonstranten "als water de Dam opstroomden, werd het betrokkenen duidelijk dat een geheel nieuwe situatie was ontstaan", schrijven de onderzoekers. De driehoek heeft daar niet goed op gereageerd. Er werd per WhatsApp gecommuniceerd, terwijl men beter naar een crisiscentrum had kunnen gaan.

    Hoe de besluitvorming exact is verlopen, was niet onmiddellijk duidelijk. Het moest achteraf door betrokkenen worden "bediscussieerd". "Dat duidt op een slordig proces", schrijven de onderzoekers.

    Uiteindelijk liep het goed af. Er braken geen ongeregeldheden uit en voor zover bekend zijn er niet of nauwelijks mensen besmet geraakt met het coronavirus.

    Spijt

    Burgemeester Halsema verontschuldigde zich ruim een week later in de Amsterdamse gemeenteraad. Ze zei dat de beelden van de drukte op de Dam "pijnlijk" waren geweest voor iedereen die bij de corona-uitbraak en -bestrijding betrokken was.

    Vandaag zegt ze in een reactie op het rapport dat de veiligheidsdriehoek zich herkent in het feitenrelaas over de voorbereiding en het verloop van de demonstratie. De aanbevelingen worden overgenomen.

  2. "Er is geen twijfel over mogelijk: dit is een ruimhartige spijtbetuiging", zegt Koninklijk Huis-verslaggever Kysia Hekster over de verklaring van koning Willem-Alexander. Ze noemt het bijzonder dat de koning zelf uitvoerig is ingegaan op de Griekenland-vakantie, die tot veel commotie leidde. "Dat hij zelf het boetekleed aantrekt, is nooit eerder vertoond."

    Premier Rutte is als aanvoerder van het kabinet politiek verantwoordelijk voor het handelen van de koning. Politieke partijen hadden voor na het herfstreces al vragen aangekondigd. "Maar de koning zegt in deze boodschap duidelijk: het was ons eigen besluit om terug te komen, we hadden niet moeten gaan. Hiermee laat hij zien dat hij ook zelf dit wil zeggen, en dit niet alleen aan de minister-president wil overlaten."

    Bekijk hier zelf wat de koning over de vakantie heeft gezegd:

    Paul Bovend'Eert, hoogleraar Staatsrecht aan de Radboud Universiteit, spreekt ook van een bijzondere uitspraak van de koning. Hij vindt het goed dat Willem-Alexander zelf het woord heeft genomen en door het stof gaat. "Als je puur staatsrechtelijk beredeneert, moet de premier hiervoor verantwoording afleggen. Maar je blijft dan met het bezwaar zitten dat de koning niets zegt en de premier alle klappen moet opvangen."

    Omdat het gaat om een vakantie in de privésfeer en niet om bijvoorbeeld een politieke uitspraak, "is het niet zo gek dat hij daar zelf spijt voor betuigt", gaat Bovend'Eert verder. "Ik had verwacht dat dit zou worden afgedaan met een debat met de premier, maar ik vind deze aanpak wel verstandig."

    Streep trekken

    Hekster zegt dat de koning ook graag een streep wil trekken onder de kwestie. "Hij wil graag met deze boodschap bereiken dat het weer gaat over de ernst van de coronacrisis in Nederland, dat hij daar weer aan kan gaan werken. En dat de discussie over de vakantie hiermee uit de lucht is."

  3. Bij het RIVM zijn tot 10.00 uur vanmorgen 8764 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er 589 meer dan gisteren werden gemeld.

    Er zijn 232 nieuwe coronapatiënten opgenomen op de verpleegafdelingen in het ziekenhuis, meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

    Op de intensive care werden 52 nieuwe patiënten opgenomen, bijna allemaal doorgestroomd vanaf de verpleegafdelingen.

    In totaal liggen er nu 1943 mensen met corona in het ziekenhuis (gisteren: 1859), van wie 450 op de IC (gisteren: 419). Er zijn dus meer coronapatiënten opgenomen dan ontslagen.

    59 overleden covid-patiënten

    Bij het RIVM zijn 59 overleden covid-patiënten gemeld. Gisteren werden nog 46 doden gemeld. De afgelopen zeven dagen registreerde het RIVM gemiddeld 30 doden per dag, tegen 21 doden per dag een week eerder.

    Door achterstanden bij de GGD worden doden niet altijd direct doorgegeven. Sommige sterfgevallen waren dan ook niet afgelopen week, maar zijn afgelopen week pas gemeld bij het RIVM. Het aantal gemelde doden loopt daardoor achter.

    De meeste gemelde besmettingen werden geconstateerd in Amsterdam, namelijk 751. Ook in Rotterdam en Den Haag werden veel positieve tests geteld, respectievelijk 473 en 293.

  4. YouTube heeft het kanaal van rapper en complotdenker Lange Frans verwijderd. Hij zou herhaaldelijk de richtlijnen van YouTube hebben geschonden.

    Waarschijnlijk is het verwijderd, omdat YouTube sinds vorige week harder optreedt tegen video's die complottheorieën verspreiden en oproepen tot geweld. Het bedrijf hanteert de regel dat als iemand drie keer binnen een bepaalde tijd de regels overtreedt, het kanaal offline gaat.

    Volgens de rapper heeft het te maken met de uitzending van Zondag met Lubach van afgelopen zondag. Arjen Lubach liet daarin zien dat Lange Frans een complotdenker is die bijdraagt aan de verspreiding van complottheorieën. Hij gelooft onder meer dat "de elite" en politieke leiders lid zijn van een pedofielennetwerk en kinderen misbruiken. Voor de video's op zijn kanaal houdt hij gesprekken met mensen die het met hem eens zijn of nog extremere ideeën hebben.

    Lubach trok zondag in zijn talkshow van leer tegen de algoritmen die socialemediabedrijven gebruiken. Hij sprak over een "fabeltjesfuik", waarin mensen al snel terechtkomen als ze hun informatie alleen van sociale media zoals YouTube en Facebook halen.

    Door de algoritmen die daarachter zitten, krijgen mensen vooral informatie en filmpjes te zien die aansluiten op hun interesse. Die zijn daardoor eenzijdig en worden ook steeds extremer, omdat de mens nou eenmaal houdt van sensatie en omdat de sociale media hun geld verdienen door zoveel mogelijk filmpjes aan de man te brengen, betoogde Lubach.

    "De meesten van jullie denken nu, hoop ik: what de f*ck is dit?", zei Lubach in zijn show. "Dat had ik ook, totdat ik laatst een beetje ben gaan rondklikken op YouTube. Daar zijn heel veel mensen die geloven dat onze realiteit niet klopt."

    Lubach liet vandaag op Twitter weten dat hij censuur ook niet de oplossing vindt.

  5. Warenhuisketen HEMA komt waarschijnlijk in handen van de familie Van Eerd, eigenaar van Jumbo en de Nederlandse investeerder Parcom. De huidige eigenaren hebben een voorlopige overeenkomst bereikt.

    Een aantal grote schuldeisers van HEMA kreeg afgelopen zomer het concern in handen na een conflict met eigenaar Marcel Boekhoorn. Die kon niet aan de betalingsverplichtingen voldoen, waarna de schuldeisers het eigendom van HEMA opeisten. Ze willen het warenhuis weer doorverkopen en hebben de afgelopen weken met verschillende partijen gepraat.

    De schuldeisers krijgen zo'n 440 miljoen euro voor HEMA. Of de deal er daadwerkelijk komt, hangt nog van een aantal zaken af. Zo moeten de kopers nog afspraken met banken maken en wordt er de komende weken uitgebreid boekenonderzoek bij het warenhuis gedaan.

    De familie Van Eerd heeft ervaring met HEMA. Vorig jaar ging Jumbo, eigendom van de familie, een samenwerkingsverband met het warenhuis aan. Parcom investeert al in meerdere Nederlandse bedrijven.

    Excel-sheet

    De afgelopen weken is er een burgerinitiatief gestart om HEMA voor Nederland te behouden. Consumenten konden geld inleggen om mee te doen om een deel van het bedrijf te kopen. Voorlopig doet dat initiatief niet mee met deze deal. Mei Li Vos van het initiatief 'Koop de HEMA' noemt de overname goed nieuws. "Volgens mij willen ze hetzelfde met HEMA als wij en zien ze het niet als een Excel sheet."

    Vos denkt dat er een goede samenwerking mogelijk is met de investeringsmaatschappij en zegt dat daarover al contact is geweest. "Het zou mooi zijn als we kunnen samenwerken om het bedrijf in rustiger financieel vaarwater te krijgen en te behouden voor Nederland en de Benelux." 'Koop de HEMA' wil aandelen kopen zodat het bedrijf duurzame investeringen kan doen.