NOS - algemeen

NOS Nieuws
NOS
  1. In de Verenigde Staten heeft de jury in de zaak-Floyd de voormalige politieman Derek Chauvin op alle aanklachten schuldig bevonden aan de dood van George Floyd. Over acht weken maakt de rechter de strafmaat bekend. De oud-agent werd direct na de uitspraak door agenten weggevoerd.

    Chauvin drukte in mei vorig jaar minutenlang zijn knie op de nek van de gearresteerde zwarte George Floyd, die op straat lag in Minneapolis. De 46-jarige man overleed in het ziekenhuis. Beelden van de arrestatie leidden over de hele wereld tot heftige protesten tegen racisme en politiegeweld.

    Chauvin stond terecht voor second-degree murder, doodslag, third-degree murder, een term in het Amerikaanse strafrecht die wordt gebruikt als iemand onopzettelijk wordt gedood als gevolg van gevaarlijk handelen en voor doodslag door nalatigheid. In het zwaarste geval kan hij veertig jaar cel krijgen.

    Politie Minneapolis: Chauvin ging boekje te buiten

    Hooggeplaatste politiefunctionarissen, onder wie de politiecommissaris van Minneapolis, verklaarden tijdens het proces dat Chauvin buitensporig geweld had gebruikt en daarmee buiten zijn boekje was gegaan. Artsen stelden dat Floyd is overleden aan zuurstofgebrek, het gevolg van de knieklem waarmee hij tegen de grond werd gehouden.

    Floyd werd aangehouden na een melding dat hij met een vals briefje van 20 dollar zou hebben betaald. De mishandeling werd door omstanders gefilmd en vervolgens via sociale media gedeeld.

    President Biden noemde het bewijs in de zaak eerder vandaag "overweldigend". Ook zei hij te bidden voor een juist vonnis. Biden sprak gisteren nog met de familie van Floyd om zijn steun te betuigen.

    Grootschalige protesten

    De dood van Floyd leidde vorig jaar tot rellen en grootschalige protesten tegen politiegeweld en racisme. Terwijl de ogen zijn gericht op de rechtbank, wordt er in de VS opnieuw rekening gehouden met onrust.

    Zo is de rechtbank extra beschermd met onder meer betonblokken en is de Nationale Garde aanwezig. De gouverneur van de staat heeft de noodtoestand uitgeroepen en er zijn ook extra politieagenten uit aangrenzende staten naar Minneapolis gekomen.

    Ook buiten de stad waar Floyd vorig jaar om het leven kwam, houdt men rekening met nieuwe onlusten. Ook in onder meer Washington en New York hebben winkeliers schotten geplaatst om hun winkelruiten te beschermen.

  2. Morgen worden in Nederland de eerste prikken met het Janssen-vaccin gezet. Dat bevestigde demissionair minister De Jonge op de persconferentie over de coronamaatregelen. De allereerste prik wordt morgenochtend gezet bij een ggz-medewerker in Leiden.

    De Jonge zegt vast te houden aan het advies van het Europees Medicijnagentschap (EMA). "Het EMA heeft goed gekeken en stelt dat het aantal gemelde gevallen van de bijwerkingen extreem laag is. Daarmee is het vaccin in te zetten als gepland en daar starten we morgen mee", zei De Jonge.

    'Voordelen wegen op tegen risico's'

    Volgens het EMA is nog onduidelijk hoe de kans op deze bijwerking van het Janssen-vaccin zich verhoudt tot het risico daarop bij AstraZeneca. Sabine Straus, voorzitter van het veiligheidscomité van het EMA zei vanmiddag op een persconferentie dat het op dit moment onmogelijk is om vast te stellen of deze bijwerking bij het Janssen-vaccin minder vaak of juist vaker voorkomt dan bij het AstraZeneca-vaccin.

    Toch is er volgens De Jonge geen reden om Janssen nu niet in te zetten. "Acht meldingen op basis van zeven miljoen prikken in de VS. Die aantallen wijken af van wat er gemeld is over AstraZeneca bijvoorbeeld", aldus De Jonge.

    Hij houdt wel een slag om de arm. "De voordelen wegen op tegen de mogelijke risico's. Maar het kan zijn dat je op een ander moment tot een andere conclusie komt."

    Op dit moment ziet de demissionair minister ook geen aanleiding om bepaalde doelgroepen niet met Janssen te vaccineren. Dat gebeurde wel bij AstraZeneca, dat in Nederland alleen nog wordt gebruikt bij mensen ouder dan 60 jaar.

    Het Landelijk Netwerk Acute Zorg (LNAZ) is positief over het nieuws dat er gestart gaat worden met het Janssen-vaccin. "De één-prik-strategie is belangrijk om ons uit deze crisis te helpen", zegt woordvoerder Mariël Croon. "Dus we zijn hartstikke blij dat we met Janssen mogen beginnen." Het coronavaccin van Janssen bestaat maar uit één prik, waar bij andere vaccins twee prikken nodig zijn.

    Van de Janssen-vaccins die vanaf morgen worden ingezet, gaan er 35.000 naar de ziekenhuizen. Die beginnen komend weekend met prikken. De overige vaccins gaan onder meer naar de geestelijke gezondheidszorg, aldus De Jonge.

  3. Zorgvakbonden zijn niet blij met de vandaag aangekondigde versoepelingen van de coronamaatregelen. FNV Zorg & Welzijn zegt dat het kabinet Russisch roulette speelt met de ziekenhuiszorg. Het Landelijk Netwerk Acute Zorg is positiever over de versoepelingen.

    Volgens FNV-bestuurder Elise Merlijn is het nog altijd "volle bak" in de ziekenhuizen: "Er is een hoog ziekteverzuim en operatiekamers zijn gesloten omdat medewerkers meehelpen op de intensive cares. Het beleid is nog steeds: alle hens aan dek."

    Volgens Stella Salden, voorzitter van zorgvakbond NU91, snakken ook verpleegkundigen naar de versoepelingen, maar komen die nu nog te vroeg: "We moeten allemaal zorgen dat de druk van de ziekenhuizen af gaat. Zodat we straks kunnen genieten van een biertje of wijntje op het terras, zeker de verpleegkundigen die al een jaar lang in de frontlinie staan."

    Landelijk Netwerk Acute Zorg positiever over versoepelingen

    Het Landelijk Netwerk Acute Zorg (LNAZ), dat de druk over de ziekenhuizen probeert te verspreiden, ziet wel heil in de plannen van het kabinet en denkt ook dat met de huidige coronacijfers maatregelen kunnen worden losgelaten: "Er is nu een stabiel niveau. Als dat zo blijft, denken we dat voorzichtige, lichte versoepelingen mogelijk zijn", zegt een woordvoerder.

    In de persconferentie van vandaag maakten demissionair premier Rutte en demissionair minister De Jonge bekend dat vanaf 28 april de avondklok wordt geschrapt, de terrassen en winkels beperkt open mogen en dat thuis en op uitvaarten meer bezoekers zijn toegestaan.

    Rutte noemde het "verantwoord" om de eerste stap in de versoepelingen te zetten, omdat volgens hem de daling in de ziekenhuizen in zicht komt.

  4. In de schaduw van de rechtszaak rond de dood van George Floyd wordt in de Verenigde Staten een belangrijk debat gevoerd over de vraag over hoe de politie anders georganiseerd moet worden. Wat er daarover in Minneapolis wordt besloten, kan een voorbeeld zijn voor grote steden in de rest van Amerika. Maar het is een ingewikkelde discussie.

    "In plaats van dat ze hun rug rechtten en zich schrap zetten zijn ze vertrokken en doen ze hier hun werk niet meer." Door zijn zwarte masker en zijn donkere zonnebril is zijn gezicht niet te zien, maar de emotie klinkt door in de stem van Nasiy Nasi Mitsvah, de voorzitter van The New Black Panther Nation in Minnesota.

    Sinds de dood van George Floyd en de felle protesten die daarop volgden, is de spanning tussen de zwarte gemeenschap en de politie om te snijden, zegt hij. "Zij staan nu terecht, zij worden nu op de proef gesteld, hun gedrag wordt nu beoordeeld en daarom laten ze zich amper meer in onze wijken zien. Omdat ze op hun tellen moeten passen."

    'We moeten toezicht houden op de politie'

    The New Black Panther Nation neemt de rol van de politie over. Ze patrouilleren bewapend door de straten, maar delen ook voedselpakketten uit en proberen jongeren uit de problemen te houden. Toch kon ook hun aanwezigheid niet voorkomen dat ruim een week geleden weer een jonge zwarte man om het leven kwam door een politiekogel.

    De agente zegt dat ze per ongeluk haar wapen in plaats van haar taser had getrokken. Nasiy legt bloemen bij de plek waar de jongen om het leven kwam "We moeten toezicht houden op de politie, we have to police the police."

    Correspondent Marieke de Vries ging met The New Black Panther Nation mee op patrouille:

    In Minneapolis, maar eigenlijk in heel Amerika, wordt in spanning gewacht op de uitspraak van de jury in de zaak tegen Derek Chauvin, de agent die ruim 9 minuten zijn knie op de nek van George Floyd hield. Floyd stierf op de straat voor de buurtsupermarkt, waar hij met een vervalst biljet van 20 dollar zou hebben betaald.

    Rondom de supermarkt wordt Floyd herdacht:

    De video van zijn dood en zijn laatste woorden "I can't breathe" gingen de hele wereld over en leidden tot woedende protesten tegen politiegeweld. Binnensteden werden geplunderd en winkelpanden tot de grond afgebrand. In de eerste plaats in Minneapolis zelf. Daar werd de roep om politiehervormingen dan ook als eerste opgepikt door 9 gemeenteraadsleden.

    Op de dag dat George Floyd in een gouden kist lag opgebaard tijdens zijn wake, stelden zij voor dat een deel van de financiering van de politie herbesteed zou worden aan sociale diensten als psychische hulpverlening en verslavingszorg, in plaats van een bewapende agent op iedere crisissituatie af te sturen.

    Op dit moment wordt opnieuw een poging gedaan de richtlijnen voor de politie aan te passen, door een coalitie van progressieve actievoerders die langs de deuren gaan om handtekeningen op te halen. "We willen dat het politiedepartement wordt opgeheven en dat daarvoor in de plaats een departement voor openbare orde en veiligheid komt", zegt Antonio Williams van Yes 4 Minneapolis.

    Hoewel uit verschillende peilingen blijkt dat een meerderheid van de inwoners van de stad voorstander is van meer investeren in sociale diensten, is bijna de helft van de bevolking ook bang dat dat ten koste zal gaan van hun veiligheid.

    Slechts 35 procent van de zwarte bevolking steunt bezuinigingsplannen voor de politie. Met name de oudere zwarte gemeenschap en mensen die actief waren in de burgerrechtenbeweging van de jaren 60 zijn tegen.

    'Eerst een goed alternatief'

    Don Samuels is een van die bezorgde senioren. Hij zat zelf jarenlang in de gemeenteraad en vindt dat de huidige gemeenteraad zijn oren te veel laat hangen naar de actievoerders. "Ze laten zich onder druk zetten door wie het hardste schreeuwt en wie ze geld doneert," zegt hij. "Ze luisteren niet meer naar ons, de mensen door wie ze gekozen zijn."

    Samuels vertelt dat hij vrijwel iedere nacht schoten hoort en dat zijn buren gaan verhuizen omdat hun kind er psychische problemen van heeft gekregen. En de buurtbewoners zijn niet de enigen met psychische problemen. 150 politieagenten zitten thuis met PTSS, post-traumatische stressverschijnselen. Nieuwe agenten zijn amper aangenomen. Daarom heeft Samuels een rechtszaak aangespannen om te eisen dat het korps weer op peil wordt gebracht.

    Hij wil juist meer blauw op straat in plaats van minder. "Ik heb best begrip voor de activisten, ik steun ze ook, ik heb ook mee gedemonstreerd, dit is hun burgerrechtenmoment. Maar ze zijn jong en hebben geen verstand van wat besturen is. Er moet eerst een goed alternatief gevonden zijn voor je een politiekorps gaat ontmantelen."

    De actievoerders van Yes 4 Minneapolis hebben inmiddels de benodigde handtekeningen opgehaald om de bevolking in november over hun voorstel te laten stemmen.

  5. Burgemeester Dieudonné Akkermans van Eijsden-Margraten stapt op. Dat heeft hij vanavond bekendgemaakt, meldt 1Limburg. De gemeenteraad vergadert vanavond over de positie van Akkermans naar aanleiding van zijn rol in de integriteitsaffaire rond de CDA'er Herman Vrehen.

    Vrehen was tot voor kort directeur van de stichting Instandhouding Kleine Landschapselementen (IKL). Die natuurstichting ontving tonnen aan subsidie van de provincie. Vrehen sluisde dat geld door naar zijn eigen bedrijven die opdrachten uitvoerden voor IKL.

    Burgemeester Akkermans was voorzitter van de raad van toezicht van IKL. Volgens NRC liet Akkermans schriftelijk vastleggen dat Vrehen IKL-personeel via eigen bv's mocht inhuren. Daarmee gaf Akkermans hem een vrijbrief voor het wegsluizen van provinciegelden, schrijft de krant.

    In een toespraak aan het begin van de raadsvergadering stelde Akkermans dat de ophef rond de affaire en de ontslagen directeur Herman Vrehen het debat in de gemeenteraad domineert. "Als bruggenbouwer en boegbeeld zit ik in een onmogelijke spagaat waarin geen ruimte is voor zelfreflectie en waarheidsvinding. Maar het ambt is groter dan de persoon."

    Eerder stapte het voltallige college van Gedeputeerde Staten van Limburg, inclusief commissaris van de Koning Theo Bovens, al op naar aanleiding van de kwestie.