Slakkengang

NOS - buitenland

NOS Buitenland
NOS | Nederlandse Omroep Stichting
  1. De VS stuurt opnieuw militairen naar Somalië om daar te helpen met de strijd tegen terrorisme. Met dat besluit wordt een besluit van de vorige president Trump ongedaan gemaakt. Die trok eind 2020 juist zo'n 700 militairen terug uit het Oost-Afrikaanse land.

    De nieuwe missie wordt uitgevoerd door maximaal 500 Amerikaanse militairen, zegt het Witte Huis. De militairen waren al in de regio gestationeerd. Amerika heeft onder meer een grote legerbasis in buurland Djibouti.

    De militairen die nu naar Somalië gaan, waren "op episodische basis" al aan het werk in het land. Af en toe werden er door Amerika aanvallen uitgevoerd op doelen van onder meer terreurgroep al-Shabaab. Het Pentagon vond dat die strategie niet werkt, en heeft daarom aangedrongen op een hernieuwde permanente aanwezigheid van Amerikaanse troepen.

    Volgens het Pentagon gaan de Amerikaanse militairen geen gevechtsmissies uitvoeren, maar zullen ze Somalische troepen trainen en van wapens voorzien.

    Nieuwe president

    Het Amerikaanse besluit geldt als opsteker voor de nieuwe president Hassan Sheikh Mohamud. Die werd zondag in een stemming door parlementariërs verkozen. Hij was eerder al president van Somalië van 2012 tot en met 2017.

    Het centrale gezag in Somalië is erg zwak. Regionale clans en terreurgroepen hebben de controle over grote delen van het land. De extremistische islamitische beweging al-Shabaab pleegt regelmatig aanslagen in onder meer de hoofdstad Mogadishu.

    In Somalië zijn ook zo'n 22.000 troepen van de Afrikaanse Unie gelegerd om de orde te bewaken. In 2024 moet het Somalische leger zelf in staat zijn de veiligheid in het land te garanderen en loopt de missie af.

  2. Voor de achtste keer in een maand tijd is vandaag een zandstorm over Irak getrokken. Opnieuw kwam daardoor een deel van het dagelijks leven stil te liggen. In een groot deel van het land sloten luchthavens, universiteiten en overheidsdiensten noodgedwongen hun deuren. Ook schoolexamens zijn met een dag uitgesteld.

    De dikke stofwolken kleuren de lucht in Irak oranje. Het zand bedekt niet alleen daken, straten en auto's, maar kruipt ook de huizen binnen.

    Veel mensen op straat dragen een mondmasker:

    Door de zandstormen zijn inmiddels duizenden Irakezen met ademhalingsmoeilijkheden in ziekenhuizen behandeld. Ouderen en mensen met chronische luchtwegaandoeningen en hartproblemen lopen het grootste risico. Ook vandaag moesten honderden mensen in de hoofdstad Bagdad en andere steden naar het ziekenhuis met ademhalingsmoeilijkheden.

    Klimaatverandering

    Irak heeft vaker last van zandstormen maar experts zeggen dat de huidige frequentie ongekend is. Oorzaken die zij noemen zijn droogte, snelle woestijnvorming en klimaatverandering.

    Droogte en extreme temperaturen drogen landbouwgrond op. In de afgelopen jaren zijn er recordtemperaturen gemeten van 52 graden Celsius. Klimaatactivisten leggen de schuld bij de Iraakse regering, die geen prioriteit zou geven aan het tegengaan van klimaatverandering.

    De Iraakse regering heeft eerder gezegd dat door damprojecten in Turkije en Iran er minder rivierwater naar Irak stroomt. Dat heeft volgens de regering tot gevolg dat de waterreserves met 50 procent zijn afgenomen ten opzichte van vorig jaar Daardoor is de grond droger en vatbaarder voor zandstormen.

    Feit is dat het steeds minder regent in Irak en de watervoorziening al jaren afneemt. Vorige maand waarschuwde een ambtenaar van het ministerie van Milieu dat Irak de komende twintig jaar met 272 dagen stof per jaar te maken kan krijgen.

  3. In Spanje is bij een frontale botsing tussen twee treinen een machinist omgekomen. Verder raakten er zeker 85 mensen gewond, melden de Spaanse autoriteiten. Twee van hen zijn zwaargewond.

    Dit zijn beelden van vlak na het ongeluk:

    Rond 18.00 uur ontspoorde een goederentrein bij het station van Sant Boi de Llobregat, een plaatsje gelegen op zo'n 15 kilometer van Barcelona. Vervolgens botste de trein vol op de voorkant van een passagierstrein, die net vertrok van het station. Daarbij kwam de machinist van de passagierstrein om het leven.

    Het is nog niet duidelijk hoe de goederentrein, die potas (een mengsel van zouten) vervoerde, kon ontsporen.

  4. Een groep gewonde Oekraïense militairen is per bus geëvacueerd uit het belegerde Azovstal-complex in Marioepol. Volgens Oekraïne gaat het tot nog toe om 264 mensen.

    53 van hen die zwaargewond zijn, zijn naar het ziekenhuis in Novoazovsk gebracht, zegt de Oekraïense onderminister van Defensie Maljar. 211 zijn geëvacueerd naar Olenivka. Beide plaatsen staan onder controle van pro-Russische rebellen.

    De autoriteiten zeiden eerder dat er nog zo'n 600 Oekraïense militairen verschanst zitten in en rondom de staalfabriek. Maljar zegt dat alle evacués via een gevangenenruil met Rusland weer naar gebied zullen komen dat onder Oekraïense controle staat.

    Oekraïne probeert om ook de overgebleven militairen nog te evacueren. Volgens de legerleiding van Oekraïne hebben de militairen hun gevechtsmissie vervuld.

    Op beelden van gisteren was te zien hoe een regen van vuur neerdaalde op de fabriek:

    Eerder op de dag zei het Russische ministerie van Defensie dat er een akkoord was bereikt over het evacueren van soldaten met verwondingen.

    Bolwerk van verzet

    De Oekraïense president Zelensky heeft vanavond in een videoboodschap ook gesproken over de evacuatie. Hij noemde het een moeilijke dag: "Maar deze dag, zoals alle andere dagen, is erop gericht om ons land en onze mensen te redden. Ik wil benadrukken dat Oekraïne zijn helden in leven nodig heeft."

    Het Azovstal-complex is het laatste verzetsbolwerk van de zwaar gebombardeerde havenstad Marioepol. De fabriek is uitgegroeid tot een symbool van het Oekraïense verzet tegen Rusland.

    Dit zouden interviews zijn met enkele burgers in de schuilkelders van het complex. De beelden werden in april vrijgegeven door het ultranationalistische Azov-bataljon, waarvan strijders samen met restanten van het Oekraïense leger het industrieterrein verdedigen:

  5. Hezbollah en zijn bondgenoten lijken de meerderheid in het Libanese parlement te verliezen. Dat schrijft persbureau Reuters op basis van voorlopige verkiezingsuitslagen en bronnen binnen de sjiitische politieke en militaire groepering.

    Een dag na de parlementsverkiezingen worden in sommige districten nog stemmen geteld. De voorlopige uitslag duidt op een klap voor de gevestigde orde. Analisten wijzen op de grote onvrede onder de bevolking over het optreden van politieke leiders in de nasleep van de economische crisis en de grote explosie in hoofdstad Beiroet van 2019.

    Het door Iran gesteunde Hezbollah heeft nog niet officieel gereageerd op de verkiezingsuitslagen. Maar volgens anonieme functionarissen binnen de partij is het onwaarschijnlijk dat de groepering meer dan 64 zetels gaat halen. Bij de vorige verkiezingen behaalden Hezbollah en aan de groep gelieerde politici 71 van de 128 zetels.

    Meer Saudische invloed

    Daarmee lijkt de politieke invloed van Iran op Libanon te slinken, terwijl de pro-Saudische partij Libanese Strijdkrachten (LS) op zetelwinst staat. De regionale grootmachten Saudi-Arabië en Iran zijn al jaren verwikkeld in een machtsstrijd om invloed in de regio.

    Ook hervormingsgezinde nieuwkomers lijken een aanzienlijk deel van de stemmen te hebben gekregen. Het is nog gissen wat dat zal betekenen voor de politieke verhoudingen in Libanon. Analisten vrezen voor een patstelling. De oppositie tegen Hezbollah is vooralsnog niet verenigd.